ອະຣິຍະສັຈພາກຕົ້ນ

ພາກ ໓ - ນິໂຣທະອະຣິຍະສັຈຈ໌ ໕໒໑

(ປະໂຫຍກທີ່ຕຣັດໃນ ໒ ຫຍໍ້ໜ້ານີ້ ມີຄວາມໝາຍທີ່ສໍາຄັນ ມີປະໂຍຊນ໌ຫຼາຍ)

ອານົນທ໌ ! ສຸຂຢ່າງອື່ນ ທີ່ສູງກວ່າ ປານີດກວ່າ ກວ່າຄວາມສຸຂອັນເກີດແຕ່ ເນວະສັນຍານາສັນຍາຢະຕະນະ ນັ້ນ ເປັນແນວໃດໜໍ ? ອານົນທ໌ ! ພິກຂຸໃນທັມວິນັຍນີ້, ເພາະຂ້າມຜ່ານ ເນວະສັນຍານາສັນຍາຢະຕະນະເສຍໄດ້ ໂດຍປະການທັງປວງ ຈຶ່ງບັນລຸສັນຍາເວທະຢິຕະນິໂຣດ ແລ້ວແລຢູ່. ອານົນທ໌ ! ນີ້ແລຄວາມສຸຂ ທີ່ເປັນຢ່າງອື່ນ ທີ່ສູງກວ່າ ປານີດກວ່າ ກວ່າຄວາມສຸຂອັນເກີດແຕ່ເນວະສັນຍານາສັນຍາຢະຕະນະ ນັ້ນ.

ອານົນທ໌ ! ສ່ວນຂໍ້ນີ້ ເປັນຖານະທີ່ຈະມີໄດ້ ຄື ຂໍ້ທີ່ພວກປະຣິບພາຊົກທັງຫຼາຍ ຜູ້ຖືລັດທິອື່ນ ຈະຍ່ອມກ່າວດັ່ງນີ້ວ່າ “ພຣະສະມະນະໂຄດົມ ໄດ້ກ່າວເຖິງ ສັນຍາເວທະຢິຕະນິໂຣດ, ແລ້ວຈຶ່ງບັນຍັຕ ຊຶ່ງສັນຍາເວທະຢິຕະນິໂຣດນັ້ນ ໃນຖານະເປັນຄວາມສຸຂ. ມັນຈະເປັນຄວາມສຸຂຊະນິດໃດໜໍ ? ມັນຈະເປັນຄວາມສຸຂ ໄປໄດ້ແນວໃດໜໍ ?” ອານົນທ໌ ! ພວກປະຣິບພາຊົກ ຜູ້ຖືລັດທິອື່ນ ຊຶ່ງມີປົກກະຕິກ່າວເຊັ່ນນີ້, ເຈົ້າທັງຫຼາຍຈະຕ້ອງກ່າວແກ້ດັ່ງນີ້ວ່າ “ຜູ້ມີອາຍຸ ! ພຣະຜູ້ມີພຣະພາຄ ບໍ່ໄດ້ໝາຍເຖິງ ສຸຂເວທະນາແລ້ວ ບັນຍັຕໃນຖານະເປັນຕົວຄວາມສຸຂ. ຜູ້ມີອາຍຸ ! ແຕ່ວ່າ ຄວາມສຸຂ ອັນບຸຄຄົລຈະຍ່ອມຫາໄດ້ໃນທັມໃດ; ພຣະຕະຖາຄົຕ ຍ່ອມບັນຍັຕຊຶ່ງທັມນັ້ນ ໃນຖານະເປັນຄວາມສຸຂ” ດັ່ງນີ້ ແລ.

- ສລາ. ສັງ. ໑໘/໒໗໘-໒໘໒/໔໑໓-໔໒໔.

ໝາຍເຫຕ :- ການນໍາໂລກິຍະສຸຂ ຫຼືຄວາມສຸຂ ຂັ້ນທີ່ຍັງຕ້ອງມີເຫຕ ມີປັຈຈັຍ ທຸກລະດັບມາໃສ່ໄວ້ໃນບ່ອນນີ້ ກໍເພື່ອເປັນເຄື່ອງປຽບທຽບ ກັບນິພພານ ຊຶ່ງເປັນທັມ ບໍ່ມີເຫຕ ບໍ່ມີປັຈຈັຍ ແລະຢູ່ໃນຖານະຍິ່ງໄປກວ່າຄວາມສຸຂ, ພຣະອົງຄ໌ ຈຶ່ງໄດ້ຊົງນໍາມາຮຽງລໍາດັບໄວ້ໃນບ່ອນນັ້ນ ໃນຖານະເປັນຄວາມສຸຂຊະນິດໜຶ່ງ.

໕໒໒ ອະຣິຍະສັຈຈ໌ຈາກພຣະໂອຕຖະ

ທັມເປັນບ່ອນດັບ ຕາມລໍາດັບ (ຊຶ່ງຍັງບໍ່ເຖິງນິພພານ)

(: ອະນຸປຸບພະນິໂຣດ - ອະນຸປຸບພະວິຫາຣະ - ອະນຸປຸບພະສະມາບັຕ)

ກ. ອະນຸປຸບພະນິໂຣດເກົ້າ

(ເລື່ອງຄວນເບິ່ງປະກອບ ໃນເຫຼັ້ມນີ້ໜ້າ ໗໖໖ ສັງເກດທີ່ປະຖົມມະຊານ ທີ່ຕຣັດວ່າວາຈາດັບ)

ພິກຂຸ ທ. ! ອະນຸປຸບພະນິໂຣດ ໙ ປະການເຫຼົ່ານີ້ ມີຢູ່. ເກົ້າປະການ ແນວໃດໜໍ ? ເກົ້າປະການຄື :-

(໑) ເມື່ອເຂົ້າເຖິງປະຖົມມະຊານ ອາມິດສະ (ກາມ) ສັນຍາ ຍ່ອມດັບ;

(໒) ເມື່ອເຂົ້າເຖິງທຸຕິຍະຊານ ວິຕົກແລະວິຈາຣ ຍ່ອມດັບ;

(໓) ເມື່ອເຂົ້າເຖິງຕະຕິຍະຊານ ປີຕິ ຍ່ອມດັບ;

(໔) ເມື່ອເຂົ້າເຖິງຈະຕຸຕຖະຊານ ອັສສາສະ ແລະປັດສາສະ ຍ່ອມດັບ;

(໕) ເມື່ອເຂົ້າເຖິງອາກາສານັນຈາຢະຕະນະ ຮູບສັນຍາ ຍ່ອມດັບ;

(໖) ເມື່ອເຂົ້າເຖິງວິນຍານັນຈາຢະຕະນະ ອາກາສານັນຈາຢະຕະນະສັນຍາ ຍ່ອມດັບ;

(໗) ເມື່ອເຂົ້າເຖິງອາກິນຈັນຍາຢະຕະນະ ວິນຍານັນຈາຢະຕະນະສັນຍາ ຍ່ອມດັບ;

(໘) ເມື່ອເຂົ້າເຖິງເນວະສັນຍານາສັນຍາຢະຕະນະ ອາກິນຈັນຍາຢະຕະນະ

ສັນຍາ ຍ່ອມດັບ;

(໙) ເມື່ອເຂົ້າເຖິງສັນຍາເວທະຢິຕະນິໂຣດ ສັນຍາແລະເວທະນາ ຍ່ອມດັບ.

ພິກຂຸ ທ. ! ເຫຼົ່ານີ້ແລ ອະນຸປຸບພະນິໂຣດ ໙ ປະການ.

- ນວກ. ອັງ. ໒໓/໔໒໓/໒໓໕.

[ຄວາມດັບ ແຫ່ງທັມທີ່ໄດ້ຕຣັດໄວ້ ໂດຍນັຍຍະອື່ນຂອງປະຖົມມະຊານ ຄືອະກຸສົລດັບ (ກາມ, ພະຍາບາດ, ບຽດບຽນ), ນິວອນ ໕ ດັບ, ວາຈາດັບ, ສຽງເປັນສ້ຽນໜາມຕໍ່ຊານ ໑ ເມື່ອເຂົ້າເຖິງຊານ ໑ ແລ້ວ ອຸປະສັກນີ້ຍ່ອມໝົດໄປ : ກໍລະນີຊານ ໔ ຕໍ່ເນື່ອງໄປ ເຖິງອາກາສານັນຈາຢະຕະນະ ນັ້ນໃຫ້ເບິ່ງ ເຫຕປະກອບໃນ ໜັງສືເຫຼັ້ມນີ້ໜ້າ ໘໐໖ ໄດ້ຕຣັດວ່າ ລົມຫາຍໃຈຯ ຄືກາຍອັນໜຶ່ງໆເພາະສະນັ້ນ ກໍຄືກາຍດັບໃນສ່ວນທາຕລົມ ແລະເມື່ອເຖິງ ອາກາສານັນຈາຢະຕະນະແລ້ວ ຈະເຫັນວ່າເມື່ອກາຍດັບໄປຈາກຄວາມຮູ້ສຶກແລ້ວ ແຕ່ຄວາມໝາຍຮູ້ໃນກາຍສ່ວນອື່ນໆທັງໝົດ (ຮູບສັນຍາ) ຍ່ອມດັບສະນິດຕາມ ຕໍ່ມາອີກຄັ້ງ;

ພາກ ໓ - ນິໂຣທະອະຣິຍະສັຈຈ໌ ໕໒໓