ທັງອະດີດ-ອະນາຄົດ-ປັຈຈຸບັນ ລ້ວນແຕ່ມີການຮູ້ອະຣິຍະສັດ

ພິກຂຸ ທ. ! ບຸຄຄົລທັງຫຼາຍເຫຼົ່າໃດ ຈະເປັນສະມະນະຫຼືພຣາມກໍຕາມ ໃນກາລະຍືດຍາວຝ່າຍອະດີຕ ໄດ້ຮູ້ພ້ອມສະເພາະແລ້ວ ຕາມຄວາມເປັນຈິງ, ບຸຄຄົລເຫຼົ່ານັ້ນທັງໝົດ ກໍໄດ້ຮູ້ພ້ອມສະເພາະແລ້ວຕາມຄວາມເປັນຈິງ ຊຶ່ງຄວາມຈິງອັນປະເສີດສີ່ຢ່າງ.

ພິກຂຸ ທ. ! ບຸຄຄົລທັງຫຼາຍເຫຼົ່າໃດ ຈະເປັນສະມະນະຫຼືພຣາມກໍຕາມ ໃນກາລະຍືດຍາວຝ່າຍອະນາຄົຕ ຈະຮູ້ພ້ອມສະເພາະຕາມຄວາມເປັນຈິງ, ບຸຄຄົລເຫຼົ່ານັ້ນທັງໝົດ ກໍຈະຮູ້ພ້ອມສະເພາະຕາມຄວາມເປັນຈິງ ຊຶ່ງຄວາມຈິງອັນປະເສີດສີ່ຢ່າງ.

ພິກຂຸ ທ. ! ບຸຄຄົລທັງຫຼາຍເຫຼົ່າໃດ ຈະເປັນສະມະນະຫຼືພຣາມກໍຕາມ ໃນກາລະນີ້ ຮູ້ພ້ອມສະເພາະຕາມຄວາມເປັນຈິງຢູ່, ບຸຄຄົລເຫຼົ່ານັ້ນທັງໝົດ ກໍຮູ້ພ້ອມສະເພາະຕາມຄວາມເປັນຈິງຢູ່ ຊຶ່ງຄວາມຈິງອັນປະເສີດສີ່ຢ່າງ.

ພິກຂຸ ທ. ! ຄວາມຈິງອັນປະເສີດສີ່ຢ່າງ ເຫຼົ່າໃດໜໍ ? ສີ່ຢ່າງຄື ຄວາມຈິງອັນປະເສີດ ເລື່ອງທຸກຂ໌, ຄວາມຈິງອັນປະເສີດ ເລື່ອງເຫຕໃຫ້ເກີດຂຶ້ນແຫ່ງທຸກຂ໌,ຄວາມຈິງອັນປະເສີດ ເລື່ອງຄວາມດັບບໍ່ເຫຼືອແຫ່ງທຸກຂ໌ ແລະຄວາມຈິງອັນປະເສີດ ເລື່ອງທາງດໍາເນີນໃຫ້ເຖິງຄວາມດັບບໍ່ເຫຼືອແຫ່ງທຸກຂ໌.

ພິກຂຸ ທ. ! ເພາະເຫຕນັ້ນ ໃນເລື່ອງນີ້ ເຈົ້າຕ້ອງປະກອບໂຢຄະກັມ໑ ອັນ ເປັນເຄື່ອງເຮັດໃຫ້ຮູ້ວ່າ “ທຸກຂ໌ເປັນເຊັ່ນນີ້, ເຫຕໃຫ້ເກີດຂຶ້ນແຫ່ງທຸກຂ໌ເປັນເຊັ່ນນີ້, ຄວາມດັບບໍ່ເຫຼືອແຫ່ງທຸກຂ໌ເປັນເຊັ່ນນີ້, ທາງດຳເນີນໃຫ້ເຖິງຄວາມດັບບໍ່ເຫຼືອແຫ່ງທຸກຂ໌ເປັນເຊັ່ນນີ້.” ດັ່ງນີ້.

- ມຫາວາຣ. ສັງ. ໑໙/໕໒໒/໑໖໕໘.

໑. ໂຢຄະກັມ ຄືການປາຣົບຄວາມພຽນຢ່າງມີລະບົບ ຢ່າງເຂັ້ມແຂງເຕັມທີ່ ໃນຮູບແບບໜຶ່ງໆ
ເພື່ອໃຫ້ສໍາເລັດປະໂຍຊນ໌ ຕາມຄວາມມຸ່ງໝາຍ ຮຽກກັນທົ່ວໄປວ່າ “ໂຢຄະ”; ເປັນຄໍາກາງໆ
ໃຊ້ກັນໄດ້ລະຫວ່າງສາສນາ ທຸກສາສນາ.